Prawidłowo funkcjonujący system oceny skutków (OSR) pozwala na identyfikację najważniejszych szans i zagrożeń, jakie niesie ze sobą nowa regulacja. OSR dokonywana na odpowiednio wczesnym etapie prac legislacyjnych, wspomaga podejmowanie decyzji i zapewnia ocenę potencjalnych efektów działań administracji.
W Polsce system oceny skutków regulacji (OSR) został wprowadzony w 2001 r. Zgodnie z Regulaminem pracy Rady Ministrów z 19 marca 2002 r. ( M.P. NR 13, poz. 221) – wyniki OSR stanowią część uzasadnienia do aktów normatywnych.
Dotychczasowa praktyka wskazuje, że pomimo sześcioletniego funkcjonowania OSR w polskim systemie prawnym, nadal istnieją niedoskonałości w jego funkcjonowaniu.
Opracowano „Wytyczne do oceny skutków regulacji” zawierające opis metodologii liczenia kosztów i korzyści wynikających z regulacji oraz w jasny sposób pokazujących ścieżkę przeprowadzania OSR.
Wprowadzono do OSR nowe elementy:
- poszerzono analizę oddziaływania regulacji o obszar środowisko,
- włączono do OSR analizę obciążeń administracyjnych nakładanych na przedsiębiorców oraz
- wzmocniono rolę konsultacji i pozyskiwania danych na podstawie badań społecznych.
"Wytyczne do oceny skutków regulacji" zostały przyjęte przez Radę Ministrów 10 października 2006 r.
Obecnie Ministerstwo Gospodarki realizuje działania mające na celu pełne wdrożenie „Wytycznych do oceny skutków regulacji” m.in. poprzez prowadzanie szkoleń w administracji rządowej.
Rozwiązania przyjęte przez Ministerstwo Gospodarki
Ministerstwo Gospodarki jako pierwsze wprowadziło w wewnętrznej procedurze tworzenia aktów normatywnych obowiązek akceptacji OSR przez członka kierownictwa resortu oraz przyjęcia założeń wraz z OSR przez Kierownictwo resortu.
Kolejne działania przewidziane do realizacji to:
- Wprowadzenie oceny skutków regulacji ex post. Zadaniem oceny ex post będzie weryfikacja faktycznych kosztów i korzyści przyjętego prawa i weryfikacja trafności ocen przeprowadzonych w analizie ex ante.
- Przeprowadzenie analizy funkcjonowania i efektywności nowego systemu. Funkcjonowanie nowego systemu powinno podlegać okresowej weryfikacji jego założeń i ewentualnej aktualizacji zapisów Wytycznych. Publikowane będą raporty oceniające dotychczasowe funkcjonowanie nowego systemu oraz recenzujące jakość wykonywanych na jego podstawie ocen skutków regulacji.
- Ostatnim elementem będzie opracowanie i udostępnienie do publicznej wiadomości elektronicznej bazy danych na temat sporządzanych przez administrację OSR. Rola bazy danych będzie dwojaka – po pierwsze będzie pomocnym instrumentem w procesie sporządzania ocen skutków regulacji, po drugie – poprzez jej upowszechnienie - wzmocni rolę i znaczenie OSR wewnątrz administracji i wspomoże publiczną debatę na temat jakości regulacji w Polsce.
Wytyczne do oceny skutków regulacji (pobierz plik .doc)